Formal and informal letters

Formal and informal letters

Writing a formal and/ or informal letter is a typical examination task. Differences between a formal and informal letter. Formal and informal...

BAROK - TEST 2

BAROK - TEST 2

Sprawdź swoją wiedzę z baroku.1. Światopogląd barokowy charakteryzuje się: a) przekonaniem o nietrwałości świata i znikomości ludzkich sprawb)...

Akademia maturalna cz.10  LEKTURY Z GWIAZDKĄ (*)

Akademia maturalna cz.10 LEKTURY Z GWIAZDKĄ (*)

Egzamin maturalny zbliża się wielkimi krokami. Najwyższy więc czas, aby sprawdzić swoje szczęśliwe… gwiazdy. Oczywiście chodzi o lektury oznaczone...

  • Formal and informal letters

    Formal and informal letters

  • BAROK - TEST 2

    BAROK - TEST 2

  • Akademia maturalna cz.10  LEKTURY Z GWIAZDKĄ (*)

    Akademia maturalna cz.10 LEKTURY Z GWIAZDKĄ (*)

Matura

Stylizacja językowa
Co to jest stylizacja językowa


Stylizacja językowa polega na...
ANGIELSKI Giving opinion about a film
 During the matura exam the writing task may include writing a film review. At the oral ex...
„Dziady” część III - Adam Mickiewicz
Treść
Prolog
W przerobionym na więzienie wileńskim klasztorze Bazylianów przy ulicy Os...
„Dziady” cz. II i IV - Adam Mickiewicz...
Dzieło
Dziady Mickiewicza to najbardziej znany polski dramat romantyczny. To utwór o p...
Akademia maturalna cz. 9 CO TO SĄ...
CO TO SĄ „ INNE TEKSTY KULTURY” i  „WŁASNE DOŚWIADCZENIA KOMUNIKACYJNE” W  ZADANIACH JĘZYK...
Akademia maturalna cz. 8 ZADANIA JĘZYKOWE Z...
ZADANIA JĘZYKOWE Z TEKSTEM LITERACKIM
 
Kolejną część Akademii Maturalnej chciała...
„Pan Tadeusz” - Adam Mickiewicz
Geneza
Genezę powstania poematu wyjaśnia Mickiewicz w Epilogu do Pana Tadeusza. W a...
Akademia maturalna cz. 7 ZADANIA JĘZYKOWE NA MATURZE...
ZADANIA JĘZYKOWE NA MATURZE
O ile na tzw. starej maturze można było wybrać lub też nie wybier...
POZYTYWIZM - TABELA
POZYTYWIZM 1864-1890  1864 – klęska powstania styczniowego, pożegnanie ideałów...
„Nad Niemnem” - Eliza Orzeszkowa
Czas i miejsce akcji
Lipiec i sierpień 1886 roku na Grodzieńszczyźnie; dworki –...
„Ludzie bezdomni” - Żeromskiego
Żeromski bynajmniej nie zamierzał stworzyć nieskazitelnej, czystej postaci owładniętej jedynie myślą...
TEST z Szekspira z komentarzem
 1. Williama Szekspira nazywa się również mistrzem za Stratfordu, gdyż:
a. pochodził z m...

Studia

Psychologia
Psychologia to pogranicze nauk humanistycznych, biologii, matematyki, a także filozof...
Administracja
Administracja jest kierunkiem interdyscyplinarnym. Dominują na nim nauki prawne i adm...
Kulturoznawstwo (Wiedza o kulturze)
Kulturoznawstwo jest kierunkiem humanistycznym koncentrującym się na poznawaniu kultury i ...
Oceanografia
Oceanografię można studiować tylko w Instytucie Oceanografii w Gdyni i na Uniwersytacie Sz...
Filmoznawstwo
Studiuj filmoznawstwo jeśli chcesz

 zdobyć solidną wiedzę z kultury, ze ...
Historia
Predyspozycje
To studia dla pasjonatów. Nie przebrnie przez nie człowiek, który nie...
Budownictwo
Chcesz budować mosty, lotniska, domy? Jesteś dobry z matematyki i fizyki, potraf...
Etnografia
Charakterystyka zawodu
Jako etnograf będziesz analizował oraz dokumentował obyczaje...
Geologia
To studia dla tych, którzy nie lubią siedzieć na jednym miejscu, przekładać papierków z mi...
Geografia
Predyspozycje
To studia dla ludzi z duszą podróżnika, lubiących przestrzeń i dziką ...
Historia sztuki
Studia na historii sztuki od dawna uważa się za ­elitarne, choć ich popularność z roku na ro...
Archeologia
Inwestycje w liceum

Jeśli poważnie myślisz o studiowaniu archeologii, zacznij inw...

Twoja przyszłość

Chcę zostać... inżynierem robotyki i automatyki
 W dzisiejszym świecie roboty i automatyka odgrywają ogromną rolę. Automatycznie działają syste...
Chcę zostać... reżyserem
Kim jest?
Reżyser pełni funkcję szefa artystycznego, swoje dzieło tworzy rękoma innych ludz...
Chcę zostać... geografem
Kim jest?
Geograf zajmuje się badaniem i opisem zjawisk zachodzących w środowisku geograficzn...
Chcę zostać... budowlańcem
Chcesz budować mosty, lotniska, domy? Jesteś dobry z matematyki i fizyki, potrafisz pracować w z...
Chcę zostać... dziennikarzem (2)
by uprawiać ten zawód, kierunkowe studia nie są konieczne, niezbędna jest natomiast ciekawość ludz...
Chcę zostać... urzędnikiem państwowym
Do pracy w służbie cywilnej jest wielu chętnych, na każde ogłoszenie o naborze odpowiada wiele świet...
Zawód – scenograf
Kim jest?

Scenograf jest autorem oprawy plastycznej filmu, przedst...
Chcę zostać... ETNOGRAFEM
Charakterystyka zawodu
Etnograf (etnolog) to osoba, która zajmuje się odkrywaniem, badaniem...
Zawód – architekt wnętrz
Jest to specjalista, który zajmuje się aranżacją, wystrojem i wyposażeniem rozmaitych pomies...
Chcę projektować i budować
Branża budowlana


W pracowni projektowej... ...


Archite...
Chcę pracować przy filmie.
Zawody związane z teatrem i filmem

Pracować przy produkcji filmu, poczuć atmosferę plan...
Zawód – architekt
Co robi ?

Praca architekta polega na projektowaniu obiektów budowlanych, aranżac...

Inwestycje

Spotkanie z poezją
„Dlaczego klasycy” – Zbigniew Herbert      
 
Zbigniew Herbert          

Dlaczego...
Galeria
„Ukaranie Marsjasza” – Tycjan
Mitologia podaje, że zuchwały sylen – Marsjasz –...
Angielski (2)
Wyrażanie uczuć osobistych

Jak komentować to, co widzisz i co się...
Angielski
Wyrażanie opinii, przekonań i pryzpuszczeń

Jak wyrazić swoje zdanie na...

Słowotwórstwo TEST 1

Słowotwórstwo – test  1



1. Połącz pojęcie z definicją.

a) rdzeń     
b) wyraz podzielny słowotwórczo

c) formant    
d) podstawa słowotwórcza

A. – element, za pomocą którego został utworzony wyraz pochodny i którym różni się on od wyrazu podstawowego
B. – wyraz, który ma znaczenie słowotwórcze i który możemy odnieść do innych wyrazów
C. – część wyrazu pochodnego, która jest wspólna dla wyrazu podstawowego i pochodnego
D. – niepodzielna słowotwórczo, wspólna część wszystkich wyrazów wchodzących w skład rodziny słowotwórczej

Odp. .................................................................


2. W wyrazie podstawowym laser wyróżnij temat i końcówkę.

Odp. ...........................................................................................................................................................................


3. W wyrazie pochodnym poczekalnia wyróżnij podstawę słowotwórczą i formant.

 podstawa słowotwórcza .............................................................. formant ...................................................................


4. Do podanych wyrazów pochodnych dopisz wyrazy podstawowe.

ciotka – ...................................................................................................... 
koteczek – .................................................................................................
mądrość – ..................................................................................................
nochal – .....................................................................................................


5. Do podanych wyrazów podstawowych dopisz wyrazy pochodne.

oko – ........................................................................................................  
lampa – ....................................................................................................

lew – .........................................................................................................
zjeżdżać – .................................................................................................


6. Przyporządkuj wyrazy z ramki do właściwych kategorii rzeczowników odczasownikowych.

a) nazwy narzędzi – ..............................................................................................................................
b) nazwy wykonawców czynności – .......................................................................................................
c) nazwy miejsc, w których wykonuje się czynność – .............................................................................

rozdzielnia, dyktafon, pracownia, sprzedawca, pływak, zmywarka, powiększalnik, wysypisko, donosiciel


7. Podkreśl rdzenie w rodzinie wyrazów. Wypisz oboczności.

chmura, chmurka, chmureczka, chmurny, zachmurzyć, zachmurzenie


8. Posiłkując się podanymi formantami, utwórz dowolne wyrazy pochodne z grupy rzeczowników i czasowników.

rzeczowniki                                                           czasowniki

........................................................................... -acz   z- ................................................................................
........................................................................... -ca    pod- ............................................................................
........................................................................... -ka    w- ................................................................................
........................................................................... -erz    prze- ...........................................................................


9. Utwórz zgrubienie od wyrazu uszy oraz zdrobnienie od wyrazu lektura.

uszy – ...................................................................................................................  
lektura – ...............................................................................................................



10. Od podanych rzeczowników utwórz nazwy mieszkańców miast, regionów, krajów.


Kaszuby, Afryka, Łódź, Francja, Białystok, Ameryka, Szkocja, Warszawa, Śląsk, Pomorze



11. Podaj znaczenia słowotwórcze nazw wykonawców zawodów.

cymbalista – „to ten, kto”.........................................................................................
ciastkarz – ..............................................................................................................
stoczniowiec – ........................................................................................................
zegarmistrz – ..........................................................................................................


12. Narysuj wykres rodziny wyrazów. Zaznacz rdzenie. Podkreśl podstawy słowotwórcze.

kot, kotek, kotka, koteczka, koteczek, kocur, koci, kociak, kociaczek

13. Podaj znaczenia słowotwórcze wszystkich wyrazów pochodnych z polecenia 12.

Odp.
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................


14. Podaj 5 rzeczowników będących nazwami wykonawców zawodów.

.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................


15. Zestaw formanty (1–4) z nazwami (A–D). Obok każdej zestawionej pary podaj jeden przykład rzeczownika należącego do danej kategorii.

Nazwy:                                                         Formanty:

(A) wykonawców czynności   .................      1. -anie, -enie, -cie
(B) czynności    .....................................      2. -ak, -anin
(C) mieszkańców   ................................      3. -stwo, -ctwo
(D) gałęzi przemysłu   ...........................      4. -arz, -acz


16. Podziel wyrazy na złożenia, zrosty, zestawienia.

Wielkanoc, samowolny, dobranoc, Biała Podlaska, ostrosłup, Białystok, koń mechaniczny, żywopłot, Stary Sącz, listonosz, półkula

złożenia ..............................................................................................................................................................................................
zrosty ..................................................................................................................................................................................................
zestawienia .........................................................................................................................................................................................


17. Co oznaczają podane skrótowce? Zapisz pełne nazwy.

WOPR – ..........................................................................................................................................
SGH – .............................................................................................................................................
NIP – ................................................................................................................................................
OBOP – ............................................................................................................................................
PESEL – ...........................................................................................................................................
NIK – ................................................................................................................................................
 BOR – .............................................................................................................................................
PWN – ..............................................................................................................................................


18. Zapisz, jak należy wymawiać podane niżej skrótowce. Podziel je na literowce, głoskowce,
sylabowce, skrótowce mieszane.

NIK – .................................................................................................................................................

Pagart – ............................................................................................................................................
Polfilm – ............................................................................................................................................
SPATiF – ...........................................................................................................................................
ONZ – ................................................................................................................................................
ZUS – .................................................................................................................................................
PAH – .................................................................................................................................................

OIOM – ...............................................................................................................................................


19. Zastąp podkreślone wyrazy skrótami. Pamiętaj o zasadach interpunkcji.

– W szkole odbyło się spotkanie z generałem Wacławem Małeckim.  ....................................................
– Chodzę do Gimnazjum numer 2 w Pułtusku.  ....................................................
– Moja wychowawczyni to magister Katarzyna Popławska.  ....................................................
– Studenci uwielbiają wykłady profesora Nowackiego, a doktor Musiałek nie cieszy się ich uznaniem.  ....................................................
– Przyjdź do mnie około godziny 19.00.  ....................................................
– Podobał mi się film pod tytułem „Podwójne życie Weroniki”.  ....................................................
– W tym gabinecie przyjmuje docent doktor habilitowany Sławomir Wieczorek.  ....................................................


20. Wyjaśnij, co oznaczają następujące skróty, które znajdują się w słownikach. 

a. – ...................................................................................................................................................
por. – ................................................................................................................................................
zob. – ................................................................................................................................................
p. – ....................................................................................................................................................


21. Od podanych wyrazów utwórz wskazane części mowy:

a) czytać – rzeczownik – ................................................... rzeczownik – ............................................
b) grzeczny – przymiotnik – .............................................. przysłówek – ............................................
c) mądry – rzeczownik – ................................................... przysłówek – ............................................
d) pływać – rzeczownik – .................................................. rzeczownik – ............................................


22. Wskaż wyrazy podstawowe dla wyrazów pochodnych:

rybak – ..................................................................................... 
bielutki – ...................................................................................

śnieżynka – ............................................................................... 
płotek –  ....................................................................................

nauczycielka –  ......................................................................... 
licznik –  ....................................................................................

stolarz – .................................................................................... 
podskórny – ..............................................................................

wyścigówka – ............................................................................ 
poetycki – ..................................................................................



23. Od podanych wyrażeń przyimkowych utwórz pochodne przymiotniki:

pod ziemią – ..............................................................................
przy brzegu – ............................................................................

przed szkołą – ...........................................................................
pod Warszawą – ........................................................................

nad morzem –  ...........................................................................
na rogu – ...................................................................................


24. Za pomocą różnych przedrostków utwórz po trzy czasowniki pochodne od następujących czasowników:

a) pisać –  .............................................  ........................................  ........................................
b) gotować –  ........................................  ........................................  ........................................
c) prosić – .............................................  ........................................  ........................................
d) kłócić –  ............................................  ........................................  ........................................
e) wołać –  ............................................  ........................................  ........................................
f) uczyć –  .............................................  .......................................  ........................................
g) spać –   .............................................  ........................................  ........................................

25. Uzupełnij tabelkę:

26. Dopisz pasujący wyraz. Nazwij kategorię słowotwórczą.

a) gotowanie, pranie, mycie ................................................................................................................................................................................................................................................................ 
b) piekarnia, czytelnia, jadalnia ...........................................................................................................................................................................................................................................................
c) pracowitość, mądrość, głupota ......................................................................................................................................................................................................................................................


27. Podziel wyrazy złożone:

wiercipięta, wieczne pióro, Zielona Góra, Białystok, samolot, grzybobranie, karygodny, prostokąt, rzezimieszek, Boże Narodzenie, Unia Europejska, rurociąg

......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
 

28. Utwórz rodzinę wyrazów od wyrazu ręka. Zaznacz rdzeń i oboczności.



29. Dopisz wyrazy podstawowe. W wyrazach pochodnych podkreśl podstawy słowotwórcze
i zaznacz głoski oboczne (jeśli takie występują).

a) ...........................................................  – ruszać – .............................................................
b) ............................................................  – leśny – ...............................................................
c) .............................................................  – śnić – .................................................................
d) ..............................................................  – braciszek – ........................................................
e) ..............................................................  – dróżka – .............................................................
f) ............................................................... – potężny – ...........................................................
g) ...............................................................  – roczny – .............................................................
h) ............................................................... – mosiądz – ..........................................................


30. Dopisz po trzy wyrazy pokrewne. Podkreśl w nich rdzenie.

a) góra –  ..........................................,     .........................................,     .....................................
b) dom –  ...........................................,     .........................................,     .....................................
c) wóz –  ............................................,     .........................................,     .....................................
d) książka – .......................................,     .........................................,     .....................................
e) pies –  ...........................................,     .........................................,     .....................................


31. Podane wyrazy uporządkuj w kolejności od podstawowego do pochodnego.

A. nauczyciel, nauczać, uczyć, nauczycielka – ............................................................................
B. uwierzyć, wiara, wierzyć – ........................................................................................................
C. zakopać, kopać, zakopany – ...................................................................................................


32. Od podanych wyrazów utwórz nazwy wykonawców zawodów:


a) stocznia –  ...............................................................................................................................

b) kiosk –  ....................................................................................................................................
c) urząd – .....................................................................................................................................
d) kuchnia – .................................................................................................................................
e) sklep – .....................................................................................................................................
f) apteka – ....................................................................................................................................
g) piekarnia – ................................................................................................................................


33. Utwórz po dwa wyrazy pochodne, raz dodając przedrostek, raz przyrostek:

a) pływać –  ................................................. ................................................................................
b) spać –  ................................................. ....................................................................................
c) most –  ................................................. .....................................................................................


34. Podane wyrazy podziel na pochodne i podstawowe:

mama, gospodyni, domownik, wierszokleta, pies, dom, gospodarz, nauczać, podręcznik, pilność, wysypisko, kwiatek, podskoczyć, słowo

a) wyrazy podstawowe: ..................................................................................................................
b) wyrazy pochodne: ........................................................................................................................


35. Do podanych wyrazów dopisz zdrobnienia:

głowa –  ............................ dom – ...............................  słowo – ..........................................
but – .................................. pies – ...............................  kran – ............................................






Odpowiedzi

1. a) D., b) B., c) A., d) C.;
2. laser (temat) – Ø (końcówka); - Wyraz laser to rzeczownik zakończony na spółgłoskę, a więc cały wyraz jest tematem;
3. podstawa słowotwórcza  poczek -alnia  formant (przyrostek);
4. ciotka – ciocia,
koteczek – kotek, mądrość – mądry, nochal – nos;
5.  oko – oczko, lampa – lampka, lew – lwica, zjeżdżać – zjeżdżalnia;
6. a) dyktafon, zmywarka, powiększalnik, b) sprzedawca, pływak, donosiciel, c) rozdzielnia, pracownia, wysypisko;
7. chmura, chmurka, chmureczka, chmurny, zachmurzyć, zachmurzenie (r : rz);
8. rzeczowniki: pal -acz, rad -ca, rącz -ka, tanc -erz; czasowniki: z -jechać, pod -nieść, w -paść, prze -mówić;
9. uszy – usz -yska,  lektura – lektur -ka;
10. Kaszuby – Kaszub, Afryka – Afrykańczyk, Łódź – łodzianin, Francja – Francuz, Białystok – białostoczanin, Ameryka – Amerykanin, Szkocja – Szkot, Warszawa – warszawiak, Śląsk – Ślązak, Pomorze

– Pomorzanin;
11. cymbalista – „ten, kto gra na cymbałach”, ciastkarz – „ten, kto piecze ciastka”, stoczniowiec – „pracownik stoczni”, zegarmistrz – „ten, kto naprawia zegarki”

12. kot
  kotek   kotka   kocur   koci  kociak
  koteczek   koteczka  kocurzysko      kociaczek
13. kotek – „mały/miły kot” , koteczek – „mały/miły kotek”, kotka – „samica kota”, koteczka
– „mała/miła kotka”, kocur – „duży/zły kot”, koci – „należący do kota”/ „związany z kotem”, kociak – „dziecko kota”, kociaczek – „mały/miły kociak”;
14. basista – „ten, kto gra na basie”;
muzyk – „ten, kto się zajmuje muzyką”; fizyk – „ten, kto się zajmuje fizyką”; pszczelarz
– „ten, kto się zajmuje pszczołami”; garncarz – „ten, kto wyrabia garnki”;
15. A – 4 , palacz, B – 1, mycie, C – 2, Rosjanin, D – 3, ślusarstwo;
16. złożenia – samowolny, ostrosłup, żywopłot, listonosz; zrosty – Wielkanoc, dobranoc, Białystok, półkula; zestawienia – Biała Podlaska, koń mechaniczny, Stary Sącz;
17. WOPR – Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe; SGH – Szkoła Główna Handlowa; NIP – Numer Identyfikacji Podatkowej; OBOP – Ośrodek Badania Opinii Publicznej; PESEL – Powszechny Elektroniczny System Ewidencji Ludności;
NIK – Najwyższa Izba Kontroli; BOR – Biuro Ochrony Rządu; PWN – Polskie Wydawnictwo Naukowe;
18. NIK – czyt. Nik, głoskowiec; Pagart – czyt. Pagart, skrótowiec mieszany, Polfilm – czyt. Polfilm, sylabowiec; SPATiF – czyt. Spatif, głoskowiec; ONZ – czyt. Oenzet,

literowiec; ZUS – czyt. Zus, głoskowiec; PAH – czyt. Pah, głoskowiec; OIOM – czyt. Ojom, głoskowiec;
19. generałem – gen., numer – nr, magister – mgr, profesora – prof., doktor – dr, około godziny – ok. godz., pod tytułem – pt., docent doktor habilitowany – doc. dr hab.;

20. a. – analogicznie, por. – porównaj, zob. – zobacz, p. – patrz;
21. a) czytanie, czytelnia,
b) grzeczny, grzecznie, c) mądrość, mądrze, d) pływanie, pływak;
22. ryba, biały, śnieżyna, płot, nauczyciel, liczyć, stół, pod skórą, wyścig, poetyka;
23. podziemny, przybrzeżny, przedszkolny, podwarszawski, nadmorski, narożny;
24. a) napisać, zapisać, podpisać, b) zagotować, przegotować, nagotować, c) zaprosić, przeprosić, poprosić, d) zakłócić, pokłócić, zkłócić, e) zawołać, powołać, odwołać, f) nauczyć, oduczyć, przeuczyć, g) zaspać, odespać, przespać;
25.

26. a) sprzątanie – kategoria nazw czynności, b) ciastkarnia – kategoria miejsc wykonywania czynności, c) skrupulatność – kategoria cech ludzkich
27. A. wiercipięta, samolot, grzybobranie, prostokąt, rzezimieszek, rurociąg, B. Białystok, karygodny, C. Unia Europejska, Boże Narodzenie, Zielona Góra, wieczne pióro;
28. rączka, rękaw, ręcznik, ręczny, wręczać, podręczny, rękawiczka, zaręczyny oboczność (ę : ą);
30. a) góral,
górny, podgórski, b) domowy, domek, domownik, c) wóz, wozić, podwozić, d) książkowy, księgarnia, księgarz, e) pies, psiak, psiarnia;
31. A. uczyć, nauczać, nauczyciel, nauczycielka, 
 B. wierzyć, wiara, uwierzyć, C. kopać, zakopać, zakopany;
32. a) stoczniowiec, b) kioskarz,
c) urzędnik, d) kucharz, e) sklepikarz, f) aptekarz, g) piekarz;
33. a) pływać – przepłynąć, pływanie, b) spać, zaspać, spanie, c) most – pomost, mostek;
34. a): mama, pies, dom, słowo, pilność; b) gospodyni, domownik, wierszokleta, gospodarz, nauczać, podręcznik, wysypisko, kwiatek, podskoczyć;

35. głowa – główka, dom – domek, słowo – słówko, but – bucik, pies – piesek, kran – kranik;